Speelgoed groeit sneller dan je kast. Zo berg je het op met een systeem dat ook je kind snapt.
Speelgoed heeft een bijzondere eigenschap: het vermenigvuldigt zich. De ene week past het nog in één mand, de volgende ligt de halve gang vol. Opbergen gaat daarom niet over meer kasten kopen, maar over een systeem dat blijft werken terwijl de berg groeit. En het fijnste systeem is er eentje dat je kind zelf snapt.
Begin met sorteren, niet met kopen
Voor je ook maar één bak aanschaft: leg alles op een hoop en sorteer. Kapot en incompleet mag weg, dubbel speelgoed ook. Wat overblijft, verdeel je in categorieën die logisch zijn voor een kind, dus blokken, knuffels, auto’s, verkleedspullen, spelletjes. Pas als je weet hoeveel je van wat hebt, weet je welke opbergers je nodig hebt. Andersom eindig je met halfvolle bakken en een lade vol losse onderdelen.
Kies open bakken op kindhoogte
Een kind ruimt alleen op wat het zelf kan pakken en terugzetten. Zware deksels, hoge planken en ingewikkelde systemen werken niet. Kies lichte, open bakken die op de grond of op een lage plank staan. Een kast met verschillende vakken op ooghoogte van je kind, met per vak één soort speelgoed, is goud waard. Denk aan een lage vakkenkast, precies waar de bekende Trofast-serie van IKEA voor gemaakt is, maar een simpele boekenkast met losse manden doet net zo goed.
Werk met een rotatiesysteem
Niet al het speelgoed hoeft tegelijk in de kamer te liggen. Stop een deel in dozen op zolder of in een kast, en wissel elke paar weken. Je kind ervaart teruggekomen speelgoed als nieuw, en er ligt simpelweg minder rommel. Het scheelt ook bij het opruimen, want minder speelgoed betekent minder terug te zetten. Bewaar de reserve in stapelbare boxen met deksel, die je bij de Action, HEMA of een bouwmarkt goedkoop scoort.
Label met plaatjes
Een kind dat nog niet leest, herkent wel een plaatje. Plak op elke bak een simpele afbeelding of foto van wat erin hoort. Zo weten kinderen (en logés en oppas) direct waar iets thuishoort. Opruimen wordt dan bijna een spelletje van sorteren, in plaats van een strijd. Wil je het extra duidelijk, geef dan elke categorie een vaste kleur bak, zo ziet je kind in één oogopslag waar iets hoort.
Klein lijstje om mee te starten
- Een lage vakkenkast op kindhoogte, met losse uitneembare bakken
- Open manden of kunststof bakken zonder zware deksels voor dagelijks speelgoed
- Stapelbare boxen met deksel voor de reserve die je roteert
- Etiketten of geplastificeerde plaatjes plus wat plakband
- Een grote mand voor snel wegwerken van het volumineuze spul zoals knuffels
Verwacht niet dat het systeem perfect blijft. Kinderen groeien, hobby’s veranderen en de blokkenfase maakt plaats voor lego. Kijk elk half jaar even opnieuw naar de indeling, gooi weg wat niet meer past en verplaats de rest. Een opbergsysteem is nooit af, en dat hoort ook zo.
Meer inspiratie vind je in onze categorie werkkamer.
Veelgestelde vragen
Hoeveel speelgoed moet ik uit het zicht houden?
Grofweg de helft. Laat een deel in de kamer en berg de rest op om te roteren. Minder speelgoed tegelijk betekent minder rommel en makkelijker opruimen, en teruggekomen speelgoed voelt weer als nieuw.
Hoe leer ik mijn kind zelf op te ruimen?
Zorg voor open bakken op kindhoogte met een plaatje van wat erin hoort. Wat een kind zelf kan pakken en herkennen, zet het ook zelf terug. Zware deksels en hoge planken werken averechts.
Welke opbergbakken zijn het handigst?
Lichte, open bakken zonder deksel voor dagelijks speelgoed, en stapelbare boxen met deksel voor de reserve op zolder. Een lage vakkenkast met uitneembare bakken combineert beide het prettigst.

