Zelf een boekenkast maken is minder ingewikkeld dan het lijkt: zo kies je hout, zaag je op maat en zet je hem stevig in elkaar.
Zelf een boekenkast maken klinkt ambitieuzer dan het is. In de basis is het niets meer dan planken en staanders die je op maat zaagt en stevig aan elkaar zet. Het mooie: je bepaalt zelf de hoogte, de breedte en het aantal vakken, zodat de kast precies in jouw muur en bij jouw boeken past. En het scheelt flink in de portemonnee.
Kies eerst je type kast
Een losse staande kast is het makkelijkst voor een beginner. Wil je iets spannenders, dan zijn zwevende planken op stevige beugels of een wandvullende kast van vloer tot plafond de moeite waard. Meet je muur op, inclusief de hoogte tot het plafond en de ruimte naast ramen en deuren. Teken je kast daarna even op papier of met wat schilderstape op de muur, zodat je ziet hoe hoog en breed hij echt wordt.
Welk hout je gebruikt
Voor een warme, massieve look werk je met grenen of vuren planken, die zijn goedkoop en makkelijk te bewerken. Multiplex en meubelpaneel zijn strakker en trekken minder krom, fijn voor lange legborden. Wil je zelf geen zaagwerk doen, dan zaagt de bouwmarkt de platen vaak gratis of voor een paar euro op maat: neem je maten dus goed opgeschreven mee. Hout koop je bij de bouwmarkt (Praxis, Gamma, Hornbach) of bij een houthandel, waar ze meestal mooier en steviger materiaal hebben.
Wat je nodig hebt
Een klein benodigdhedenlijstje om mee te starten:
- Planken op maat (grenen, multiplex of meubelpaneel)
- Schroeven, plus houtlijm voor extra sterkte
- Een accuboormachine met bitjes
- Een waterpas en een duimstok of rolmaat
- Schuurpapier of een schuurblok
- Beits, lak of verf voor de afwerking
- Muurpluggen en een antikantelbeugel
Zo zet je hem in elkaar
Schuur alle planken eerst glad, dat werkt later een stuk prettiger. Zet de twee staanders op de grond en schroef de leggers er haaks tussen, van onder naar boven. Controleer met je waterpas of alles recht loopt voordat je iets definitief vastzet, want een scheve start zie je in de hele kast terug. Lijm en schroef samen geven de stevigste verbinding. Zet de kast daarna rechtop en check of hij niet wiebelt.
Afwerken en ophangen
Beits benadrukt de houtnerf, lak beschermt en verf geeft een frisse kleur. Twee dunne lagen zien er altijd netter uit dan een dikke. Denk aan de draagkracht: boeken zijn zwaar, dus houd de vakken niet te breed of ondersteun ze in het midden. En bevestig een hoge kast altijd met een antikantelbeugel aan de muur, zeker met kinderen of huisdieren in huis. Daarna is het een kwestie van invullen, en dan pas zie je hoeveel leuker een zelfgemaakte kast is dan eentje uit de doos.
Wat het ongeveer kost
Een eenvoudige kast van grenen of meubelpaneel bouw je vaak voor dertig tot zeventig euro aan hout, afhankelijk van de maat. Gereedschap dat je nog niet hebt is de grootste post, maar een accuboormachine en een waterpas gebruik je daarna een leven lang. Tel je de tijd niet mee, dan is zelf maken bijna altijd goedkoper dan een vergelijkbare kast uit de winkel, en je houdt een kast over die precies past.
Veelgestelde vragen
Welk hout gebruik ik het best voor een boekenkast?
Grenen of vuren geeft een warme, massieve look en is makkelijk te bewerken. Multiplex of meubelpaneel is strakker en trekt minder krom bij lange planken.
Hoe voorkom ik dat de planken doorbuigen?
Boeken zijn zwaar, dus houd de vakken niet te breed of ondersteun een lange plank in het midden. Dikker plaatmateriaal helpt ook.
Moet ik een zelfgemaakte boekenkast aan de muur vastzetten?
Bij een hoge kast wel. Een simpele antikantelbeugel voorkomt dat de kast naar voren kan vallen, zeker met kinderen of huisdieren in huis.